İSTANBUL
Hıdrellez Bayramı bütün Türk dünyasında bilinen mevsimlik bayramlarımızdan biridir. Ruz-ı Hızır (Hızır günü) olarak adlandırılan hıdrellez günü, Hızır ve İlyas Peygamber’in yeryüzünde buluştukları gün olması nedeniyle kutlanmaktadır. Hızır ve İlyas sözcükleri birleşerek halk ağzında hıdrellez şeklini almıştır. Hızır, yaygın bir inanca göre, hayat suyu (ab-ı hayat) içerek ölmezliğe ulaşmış; zaman zaman özellikle baharda insanlar arasında dolaşarak zor durumda olanlara yardım eden, bolluk-bereket ve sağlık dağıtan, Allah katında ermiş bir ulu kişidir. Hızır’ın hüviyeti, yaşadığı yer ve zaman belli değildir. Hızır, baharın, baharla vücut bulan taze hayatın sembolüdür.
Ülkemizde Hıdrellez Bayramı 6 Mayıs tarihinde kutlanır.. Büyük şehirlerde daha az olmak üzere, kasaba ve köylerde hıdrellez için önceden hazırlıklar yapılır. Bu hazırlıklar, evin temizliği, üst-baş temizliği, yiyecek-içeceklerle ilgili hazırlıklardır. Hıdrellez gününden önce evler baştanbaşa temizlenir. Çünkü temiz olmayan evlere Hızır’ın uğramayacağı düşünülür. Hıdrellez günü giyilmek üzere yeni elbiseler, ayakkabılar alınır.
Anadolu’nun bazı yerlerinde Hıdrellez Günü yapılan duaların ve isteklerin kabul olması için sadaka verme, oruç tutma ve kurban kesme adeti vardır. Kurban ve adaklar “Hızır hakkı” için olmalıdır. Zira tüm bu hazırlıklar Hızır’a rastlamak amacına yöneliktir.
Hıdrellez kutlamaları daima yeşillik, ağaçlık alanlarda, su kenarlarında, bir türbe ya da yatırın yanında yapılmaktadır. Hıdrellezde baharın taze bitkilerini ve taze kuzu eti ya da kuzu ciğeri yeme adeti vardır. Baharın ilk kuzusu yenildiğinde sağlık ve şifa bulunacağına inanılır. Bugünde kırlardan çiçek veya ot toplayıp onları kaynattıktan sonra suyu içilirse bütün hastalıklara iyi geleceğine, bu su ile kırk gün yıkanılırsa gençleşip güzelleşileceğine inanılır.
Hıdrellez gecesi Hızır’ın uğradığı yerlere ve dokunduğu şeylere feyiz ve bereket vereceği inancıyla çeşitli uygulamalar yapılır. Yiyecek kaplarının, ambarların ve para keselerinin ağızları açık bırakılır. Ev, bağ-bahçe, araba isteyen kimseler, Hıdrellez gecesi herhangi bir yere istedikleri şeyin küçük bir modelini yaparlarsa Hızır’ın kendilerine yardım edeceğine inanırlar.
Memleketlerini duydukları özlemi bir nebze olsun gidermek ve de Hıdrellez bayramını kutlamak için İstanbul Maltepe'de bulunan Sinop ili Dikmen İlçesi Yaykın Köyü Derneği (Yayder) 6 Mayıs pazar günü bir araya gelen Sinoplu kadınlar, hem hıdrellez dolayısıyla hem de gelenekleri yaşatmak amacıyla güzel bir programa imza attılar.
Yaykın Köyü Derneği üyesi Gazi Korkut yaptığı açıklamada; ”Sinoplu kadınların birlik beraberlik ve dayanışma içinde bir arada böyle güzel programlar yapması kayda değer bir güzellikti. El davulu ve yöresel türkülerle renklenen programda, köylerde eskiden kullandıkları el aletlerini tekrar kullanıp nostalji yaptılar. Bizler Sinopluyuz geleneklerimiz göreneklerimiz var. Anılarda kalan türlü türlü güzelliklerimiz var bizim. Büyük şehirler bizleri memleketimizden uzaklaştırsa da her ne kadar şehir hayatına adapte olduysak ta, doğduğumuz büyüdüğümüz topraklardan bağlarımızı hiç koparmadık. Memleketimizin özlemini, hasretini çok derinden hissederiz. Büyükşehirde ki sosyal yardımlaşma ve dayanışma derneklerinin gayesi ve özü aslında budur. Geleneklerimizi ve göreneklerimizi yeni nesillere aktarmaktır.. Yaykınlı ablalarımız , teyzelerimiz değerli büyüklerimiz 6 Mayıs pazar günü hem hıdrellez hem de güzel bir köy havası estirip geleneklerimizi yaşatmak adına tarihi bir nostalji yaşadılar.. Objektiflerimize çok güzel görüntüler yansıdı, her biriyle ayrı ayrı röportaj yapıp kullandıkları malzemeleri tanıyıp eskiden köyde bu malzemelerle neler yaptıklarını anlattılar. Bazılarının gözleri doldu.. İç çekip ‘’heeyy gidi günler’’ diyenler oldu.. El davulu çalıp, yöresel türküler söyleyip, tarihe unutulmaz bir hatıra bıraktılar... Boyabatlı hemşehrimiz halime Şahin hanımefendi ise giydiği Sinopumuzun yöresel kıyafetiyle programımıza renk kattı, neşe verdi, teşekkür ederiz ilgisine alakasına.. Bu program da bana yardımcı olan tüm dostlara ayrı ayrı teşekkürlerimi sunarım. Daha nice güzel programlarda buluşmak üzere ...
Geleneklerimizin yeni nesile aktarılması için bu tür programlar devam edecek.” dedi.
Kaynak: ÖZEL HABER
Editör: EMİNE KALYON-HALİME ŞAHİN